by de Simmer Rûnlieding troch Wetsens !

Diel Twa

Tinke jo yn dat it no al de fjolgende dei is, wy sille fierde mei de rûnlieding.

Wy hearre no it skreauen fan 'e skrie.   Wat in muoi lûd.   Foar mear oer fûgels sjoch "Fûgels yn Wetsens". Links sjogge jo Fryske hynders.   It is ien fan de âldste rashynders yn europa.   Al bekind by de romeinen en yn de midsieuwen brûkt as rydhynder foar ridders. It is ek brûkt yn 'e lânbou foar net al te swier wurk, sirkushynder, túchhynder en hurddraver.

Links In begraffenis Rjochts In trouwerij

Sjoch deris nei links, dêr is Hindrik wer.   In amer fol mei keunstmest dat er op it lân smyt.   Gewoanlik wurdt de mest op in meganyske wize op it lân brocht mar sa no en dan docht Hindrik dat mei de hân.   Wy kinne no ek de terp goed sjen, or wat derfan oer is.

Sjogge wy in bytsje fierder nei links, dan sjogge wy yn 'e fierte Goytzens hûs en tichterby de pleats fan Willem.   As jo de ruine besocht ha, dan witte jo dat foar it ferfal âlde Anders, de hearremyt fan Wetsens, der wenne.

Mar foar die tiid wenne der hjirre.   Alde Anders wie yn tsjinst by boer Stokje dy't der foar Willem wenne.   Alde Anders moast Hantumhuzen ferlitte omt hy in kat dea sketten hie en boer Stokje joech him in baantsje.

Links sjogge jo in dobbe en dit is noch een echte boarne of boarndobbe. It is altiten fol ek yn 'e droege tiid. Eartiids, doe der noch gjin wetterliedings wiene, brûkten de minsken reinwetter of wetter út 'e dobbe.

Sjogge jo no wer nei rjochts, dan sjogge jo dat wy tichter by Willem syn hûs binne. It is in boerenspultsje en oan it dak kinne jo sjen dat de pleats ut twa dielen bestiet. Under it reiddak is de stal en skuorre en ûnder it pannendak is it wenhûs. No hawwe de boeren in protte mear fee as 50 jier ferlyn. It fee hawwe sy no yn in apart gebou, de kostal.

It gebou dat jo no links sjogge, dat is de kostal. Dêryn binne yn 'e winter sawat 70 ky en die wurde dêr ek alle dagen molke. Bûten sjogge jo in grutte lege plak, der wurd de kule opslein, it feefoer foar 'e winter. Mar dêr kinne jo mear fan te witten komme as jo de pleats besykje.

Litte wy nei binnen ta gean. Der binne ky dy't nei ús sjogge, oaren roppe ús in waarm wolkom ta. Is dit net in hearlike romme kostal ? Mar wy sille fierder gean en yn it melkhok sjen.

Hjir sjogge wy Jan en syn heit Willem, beide oan't wurk mei de melkmasjine

Tolve ky kinne tagelyk molken wurde. Noch efkes de eagen oer it alles gean litte en dan sille wy fierder.

As jo werom sjogge, dan sjogge jo dat Willem in tige grutte pleats hat.

As jo nei it dak sjogge dan sjogge jo in grien mei wyt board, it "ûleboard".  Hast eltse pleats yn Fryslân hat soks.  Deris in protte oer skreaun mar net folle is wis.  Wis is dat sa'n board typysk frysk is.  De foarm is yn ferkate dielen fan Fryslân in bytsje ôfwikend. &nbbsp;Sy geane tebek ta de 17e ieu, miskien fierder.  Sy binne te finen op dat diel fan 'e pleats dat as skuorre brûkt wurdt en derom wurdt dat rûnde gatsje as yngong en útgong brukt troch in waarûle, komt dêr de namme "ûleboard" wei ?  Oan de foarm koe men sjen of de bewenner eigner wie of dat er in hypoteek op 'e pleats hat of dat er it hierd hat.  It ûleboard op it prentsje rjochts is typysk foar Noard Fryslân.